Lüğət seçin
Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti
aparmaq [aparmax] feil
1. Bir şeyi əlinə götürərək, yaxud dalına yükləyərək bir yerdən başqa yerə köçürmək, gətirmək. Daşımaq, nəql etmək. □ Uşağı qucağında aparmaq. Yükü dalında aparmaq. Tay çiynində aparmaq. Avtobus minikləri apardı.
2. Birinin hərəkətini yönəltmək, yol göstərmək; özü ilə bərabər yeriməsinə kömək etmək, yaxud getməyə məcbur etmək, özü ilə bərabər yeriməsinə kömək etmək, yaxud getməyə məcbur etmək, özü ilə bərabər gətirmək. □ Uşaqları teatra aparmaq. Qocanın qolundan tutub aparmaq.
3. Özü ilə bərabər götürüb getmək. □ Kötüyü su apardı.
4. Oğurlamaq, çalmaq, qaçırmaq, çırpışdırmaq, alıb qaçmaq. □ Əzizim, nə xandılar; Nə sultan, nə xandılar; Apardılar yarımı; Tayfalıqca dandılar (Bayatı).
5. Məcazi mənada: udmaq, qazanmaq, qalib gəlmək (oyunda, məhkəmədə və s.-də). □ Çəkişmirəm, aparsam da verməyəcəksən, cığalın birisən (İ.Əfəndiyev).
6. Məcazi mənada: yox etmək, silib təmizləmək, çıxarmaq. □ Ləkəni aparmaq. Paltarın ləkəsini benzinlə aparmaq olar.
7. Məcazi mənada: məhv etmək, yox etmək. puç etmək, xarab etmək, dağıtmaq. □ Bəndi sel apardı. Dolu bütün meyvələri apardı. Əkinləri don apardı.
8. Sərf edilməsinə, işlənməsinə səbəb olmaq; əlindən almaq. □ Bu iş mənim düz bir həftəmi apardı.
9. Məcazi mənada: qoparmaq, yemək, kəsmək; sürtüb aparmaq, xarab etmək. □ Barmağının başını maşının çarxı apardı. Daş ülgücün ağzını aparıb.
10. Həyata keçirmək, yeritmək, etmək. □ Müharibə aparmaq. Təbliğat aparmaq.
11. İdarə etmək, başda durmaq, başçılıq etmək, rəhbərlik etmək. □ Əsgərləri yürüşə aparmaq. Məclis aparmaq bacarıq istəyir.
12. Məcazi mənada: bihuş etmək, məst etmək; yuxulatmaq, bayıltmaq. □ Musiqinin səsi məni apardı.
13. Aparıb çxarmaq, gətirib çıxarmaq, yönəltmək. □ Görəsən, bu yol bizi hara aparır?
14. Bir sıra isimlərə qoşularaq mürəkkəb feil və müxtəlif ifadələr düzəldilir. □ Yuxu aparmaq, ləzzət aparmaq, fikir aparmaq, qan aparmaq.
15. “Özünü” sözü ilə birlikdə – özünü idarə etmək, bir qaydada hərəkət etmək. □ Özünü yaxşı aparmamaq. Özünü rəsmi aparmaq.
16. Sürükləmək, səbəb olmaq, gətirib çıxarmaq. □ Fəlakətə aparmaq.
Həmçinin bax: